Ngày 05/11/2026, Trường Đại học Văn Lang tổ chức cuộc họp Hội đồng nghiệm thu cấp cơ sở đối với dự án khoa học và công nghệ “Ứng dụng nhân rộng và phát triển sản xuất tỏi giống Phan Rang phục tráng tại xã Vĩnh Hải, tỉnh Khánh Hòa”. Đây là hoạt động đánh giá kết quả nghiên cứu, triển khai mô hình sản xuất và các giải pháp phát triển chuỗi liên kết tiêu thụ, hướng đến nâng cao giá trị và phát triển bền vững sản phẩm tỏi Phan Rang.
Cuộc họp diễn ra lúc 13 giờ 30 phút, ngày 05/11/2026, với sự tham gia của Hội đồng nghiệm thu cấp cơ sở và nhóm nghiên cứu thực hiện dự án. Tại cuộc họp, nhóm nghiên cứu đã trình bày báo cáo tổng hợp kết quả triển khai dự án trong giai đoạn từ tháng 12/2024 đến tháng 11/2026, tập trung vào các nội dung nghiên cứu, xây dựng mô hình, nhân rộng sản xuất, phát triển chuỗi liên kết tiêu thụ và chuyển giao kỹ thuật cho người dân địa phương.
Dự án do Trường Đại học Văn Lang chủ trì, Viện Khoa học Công nghệ Ứng dụng trực tiếp thực hiện, PGS.TS. Phan Phước Hiền làm chủ nhiệm.
Nâng cao năng suất, khẳng định hiệu quả của giống tỏi Phan Rang phục tráng
Một trong những kết quả nổi bật của dự án là xây dựng thành công mô hình duy trì 0,4 ha sản xuất củ tỏi giống Phan Rang phục tráng và nhân rộng 2 ha mô hình sản xuất tỏi thương phẩm tại xã Vĩnh Hải, tỉnh Khánh Hòa.
Đối với mô hình duy trì 0,4 ha, kết quả sản xuất ghi nhận năng suất thực thu bình quân đạt 12 tấn/ha, tổng sản lượng 4,8 tấn củ tỏi giống, cao hơn 15,4% so với mô hình đối chứng sử dụng giống tỏi truyền thống.
Ở mô hình nhân rộng 2 ha tại 4 hộ nông dân, năng suất thực thu bình quân đạt 10,5 tấn/ha, tổng sản lượng đạt 21,1 tấn. Cao hơn 45,9% so với mô hình đối chứng.
Kết quả theo dõi cũng cho thấy giống tỏi Phan Rang phục tráng có những ưu thế về sinh trưởng, thời gian phát triển và khả năng kiểm soát sâu bệnh. Các chỉ tiêu về tỷ lệ bệnh thối nhũn, tỷ lệ cây chết và mức độ cháy lá tại các mô hình sử dụng giống phục tráng nhìn chung thấp hơn so với đối chứng.
Bên cạnh đó, dự án đã thực hiện kiểm nghiệm 5 mẫu sản phẩm với các nhóm chỉ tiêu về kim loại nặng, vi sinh, độc tố vi nấm và dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Kết quả được báo cáo đáp ứng các chỉ tiêu phân tích về an toàn thực phẩm.
Những kết quả này là cơ sở thực tiễn quan trọng để đánh giá khả năng thích nghi, hiệu quả sản xuất và tiềm năng nhân rộng giống tỏi Phan Rang phục tráng tại địa phương.
Từ mô hình sản xuất đến xây dựng chuỗi liên kết tiêu thụ
Không chỉ tập trung vào năng suất và chất lượng giống, dự án còn dành một nội dung nghiên cứu quan trọng cho việc khảo sát, đánh giá thực trạng sản xuất và tiêu thụ tỏi Phan Rang, qua đó đề xuất mô hình liên kết chuỗi giá trị theo hướng bền vững.
Nhóm nghiên cứu đã thực hiện khảo sát 100 phiếu hợp lệ từ 4 nhóm tác nhân, gồm 45 nông hộ, 10 đại lý, 20 người mua và 25 người tiêu dùng. Kết quả cho thấy, mặc dù sản phẩm có chất lượng và được người tiêu dùng đánh giá tích cực, hoạt động sản xuất và tiêu thụ vẫn còn những hạn chế về tổ chức vùng nguyên liệu, hợp đồng thu mua, truy xuất nguồn gốc, nhận diện thương hiệu và khả năng kết nối thị trường.
Đáng chú ý, khoảng 85–90% sản lượng tỏi tươi hiện được tiêu thụ qua các kênh thương lái và đại lý, trong khi hoạt động chế biến sâu, phát triển sản phẩm giá trị gia tăng và liên kết tiêu thụ theo hợp đồng vẫn còn nhiều dư địa để phát triển.
Trên cơ sở đó, nhóm nghiên cứu đề xuất mô hình chuỗi liên kết 5 tầng, bao gồm: tổ chức sản xuất; thu gom và sơ chế; chế biến và gia tăng giá trị; phân phối đa kênh và thương mại số; từng bước tiếp cận thị trường quốc tế. Trong đó, hợp tác xã được định hướng giữ vai trò trung tâm điều phối, kết nối nông hộ với doanh nghiệp thu mua, chế biến và phân phối.
Một điểm đáng chú ý là dự án đã bước đầu chuyển hóa kết quả nghiên cứu thành hoạt động liên kết tiêu thụ thực tế. Nhóm nghiên cứu hỗ trợ kết nối Hợp tác xã Dịch vụ Nông nghiệp Tổng hợp Thái An với các doanh nghiệp, hình thành 2 biên bản ghi nhớ hợp tác và 1 hợp đồng thu mua. Theo nội dung hợp đồng được báo cáo, doanh nghiệp cam kết thu mua tối thiểu 80% sản lượng đạt chuẩn, dự kiến ít nhất 17 tấn, với giá thu mua không thấp hơn 50.000 đồng/kg.
Đây là bước tiến quan trọng trong việc kết nối hoạt động nghiên cứu khoa học với nhu cầu thực tế của thị trường, tạo tiền đề để người nông dân từng bước chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất có tổ chức và có liên kết tiêu thụ.
Chú trọng đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và phát triển vùng nguyên liệu
Song song với các hoạt động nghiên cứu và xây dựng mô hình, dự án đã triển khai chương trình đào tạo, tập huấn và hội thảo nhằm nâng cao năng lực sản xuất cho cán bộ kỹ thuật và người dân địa phương.
Cụ thể, dự án đã đào tạo 10 kỹ thuật viên về kỹ thuật nhân giống tỏi Phan Rang phẩm cấp cao; tổ chức tập huấn 100 lượt nông dân về kỹ thuật sản xuất tỏi thương phẩm an toàn, quản lý dịch hại, thu hoạch, sơ chế và bảo quản sản phẩm.
Các hoạt động hội thảo đầu bờ và hội thảo khoa học cũng được tổ chức nhằm giới thiệu kết quả mô hình, trao đổi kinh nghiệm sản xuất và thảo luận định hướng phát triển chuỗi giá trị tỏi Phan Rang tại Khánh Hòa.
Đặc biệt, hội thảo khoa học với chủ đề “Kết quả xây dựng mô hình, phát triển chuỗi giá trị tỏi Phan Rang phục tráng và định hướng phát triển bền vững ngành tỏi Khánh Hòa” được tổ chức ngày 24/7/2026 tại xã Vĩnh Hải, góp phần kết nối các nhà khoa học, chính quyền địa phương, hợp tác xã, hộ nông dân và các đơn vị liên quan.
Đánh giá kết quả và định hướng phát triển trong giai đoạn tiếp theo
Tại cuộc họp ngày 05/11/2026, báo cáo tổng hợp kết quả thực hiện dự án được trình bày trước Hội đồng nghiệm thu cấp cơ sở, làm cơ sở để Hội đồng xem xét, đánh giá các nội dung nghiên cứu, kết quả thực hiện, sản phẩm khoa học và khả năng ứng dụng vào thực tiễn.
Thông qua các kết quả đã triển khai, dự án không chỉ góp phần duy trì và phát triển nguồn giống tỏi Phan Rang phục tráng mà còn đặt nền móng cho việc tổ chức lại hoạt động sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, giảm tổn thất sau thu hoạch và tăng cường liên kết giữa người nông dân với doanh nghiệp.
Trong thời gian tới, định hướng phát triển tập trung vào việc duy trì nguồn giống chất lượng, đồng bộ hóa quy trình canh tác, mở rộng vùng nguyên liệu, nâng cao năng lực sơ chế và bảo quản, phát triển các sản phẩm chế biến sâu, đồng thời tăng cường truy xuất nguồn gốc và xây dựng thương hiệu tỏi Phan Rang.
Đặc biệt, việc hình thành hợp tác xã chuyên canh, phát triển mã vùng trồng, áp dụng quy trình sản xuất an toàn và xây dựng cơ chế hợp đồng thu mua ổn định được xác định là những giải pháp quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh của sản phẩm.
Cuộc họp Hội đồng nghiệm thu cấp cơ sở là một dấu mốc trong quá trình hoàn thiện và đánh giá kết quả triển khai dự án. Những kết quả nghiên cứu và mô hình thực tiễn được kỳ vọng sẽ tiếp tục được ứng dụng, chuyển giao và nhân rộng, góp phần phát huy giá trị giống tỏi Phan Rang, một sản phẩm nông nghiệp đặc trưng của vùng đất Khánh Hòa, đồng thời thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo hướng hiệu quả, liên kết và bền vững.
Nguồn: Báo cáo nghiệm thu cấp cơ sở dự án “Ứng dụng nhân rộng và phát triển sản xuất tỏi giống Phan Rang phục tráng tại xã Vĩnh Hải, tỉnh Khánh Hòa”, do Trường Đại học Văn Lang chủ trì, Viện Khoa học Công nghệ Ứng dụng thực hiện, ngày 05/11/2026.
